Tarihte Bugün: Tüp_bebek
Tarihte Bugün: Tüp_bebek
SEO Özeti: Tarihte Bugün: Tüp_bebek hakkında tarihsel arka planı, dünya tarihine etkileri ve önemli gelişmeleri içeren detaylı inceleme.
Tarihte Bugün: Tüp_bebek, dünya tarihinin önemli dönüm noktalarından biridir.
Olayın Özeti
Dünyanın ilk "tüp bebeği" Louise Brown doğdu.
Tarihsel Arka Plan
Tüp bebek ya da bilimsel ismiyle in vitro fertilizasyon (IVF), bir yumurtanın sperm tarafından, vücut dışında (in vitro) suni olarak döllenmesi sürecidir. IVF, kısırlık tedavisinde diğer yardımlı üreme yöntemleri başarısız olduğunda kullanılan önemli bir tedavi yöntemidir. IVF işlemi, bir kadının yumurtlama sürecini izlemek, yumurtayı yumurtalıklardan almak ve laboratuvar ortamında sperm ile dölleyerek döllenmiş yumurtanın (zigot) daha sonra hastanın rahmine başarılı bir gebelik oluşturulması amacıyla tekrar aktarılması şeklinde özetlenebilir. Bir kadının doğal döngüsünün ovum (yumurta) toplamak için izlenmesine "doğal siklus IVF" denir. İlk başarılı doğan "tüp bebek" olan Louise Brown, 1978 yılında doğmuştur. Louise Brown, doğal siklus IVF sonucu olarak doğmuştur. Fizyolog Robert G. Edwards, 2010 yılında bu tedaviyi geliştirdiği için Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü kazanmıştır.
Türkiye'de ilk tüp bebek
Türkiye'de ilk tüp bebek merkezi Refik Çapanoğlu ve arkadaşlarının çalışmaları sayesinde Ege Üniversitesinde 23 Haziran 1988 tarihinde açılmıştır. Türkiye'nin ilk tüp bebeği 18 Nisan 1989′da kurulan bu tüp bebek merkezinde dünyaya gözlerini açmıştır.
Aşamaları
Yumurtalıkların uyarılması
Yumurtaların olgunlaştırılması
Yumurta toplama (OPU)
Fertilizasyon (döllenme)
Embriyo transferi
Gebelik testi
Riskleri
Çoğul gebelik
Over torsiyonu
Enfeksiyon
Kanama
Dış gebelik
IVF uygulanabilecek durumlar
Kısırlık,
Tüplerin her ikisinin tıkalı olması,
Yumurta bozukluğu,
Menide sperm bulunmaması,
Spermde kalite bozukluğu,
İmmunolojik durumlar,
Servikal faktörler,
Cerrahi operasyon sonucu tüplerin alınması,
Sperm veya yumurta sayısında yetersizlik,
Yumurtalıkta kısırlığa sebep teşkil eden kistlerin varlığı,
Hormon bozukluğu,
Sperm hareketliliği problemleri,
Sperm hücrelerinin şekil bozukluğu,
Tekrarlanan hamilelik kayıpları,
12 ay süreyle düzenli ve korumasız cinsel ilişkiye rağmen gebelik sağlanamadığında,
Kadınlarda yaş ilerlemesi söz konusu ise IVF uygulaması yapılabilir.
IVF uygulamasının mümkün olmadığı durumlar
Sperm üretimi olmaması,
Yumurta üretimi fonksiyonunun tamamen yitirilmesi,
Menopoz,
Kadınlarda hormon seviye bozuklukları,
Kadın yaşının ilerlemesi
Cerrahi operasyonlar sonucu rahmi alınmış kadınlarda tüp bebek tedavisi uygulanamaz.
Başarı oranı
IVF başarı oranları ülkeden ülkeye farklılık göstermekle birlikte dünya genelinde yaklaşık başarı oranı %40'tır. Anne adayının yaşı, kilosu ve sağlık durumu gibi etkenler başarıyı etkiler. İlk seferdeki başarısızlık, diğer denemelerde de böyle olacağı anlamını taşımaz. IVF uygulamalarında başarı şansı yüzde 60'ı geçmemekle birlikte birkaç başarısız denemeden sonra da gebeliğin gerçekleştiği görülebilir. Hiçbir sağlık sorunu bulunmayan çiftlerde dahi IVF uygulamalarının başarısız olduğu görülebilir. Aynı çiftlerde sonraki denemelerde gebelik gerçekleşebilir.
Yapay zeka ve makine öğrenmesi entegrasyonu ile embrio seçimi
Yapay zeka ve makine öğrenmesi teknolojileri, embriyo seçimi, tedavi protokollerinin kişiselleştirilmesi ve başarı şansının tahmin edilmesi gibi alanlarda kullanılmaya başlanmıştır. Bu, tüp bebek tedavisinin daha etkili ve verimli hale gelmesine katkı sağlamaktadır.
Ayrıca bakınız
Yumurta donasyonu
Kaynakça
Konuyla ilgili yayınlar
Henig, Robin Marantz (2004). Pandora's Baby: How the First Test Tube Babies Sparked the Reproductive Revolution. New York: Houghton Mifflin. ISBN 0-618-22415-7. 18 Temmuz 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2013.
Hope T, Lockwood G, Lockwood M (Haziran 1995). "Should older women be offered in vitro fertilisation?". BMI. 310 (6992). ss. 1455-6. doi:10.1136/bmj.310.6992.1455. PMC 2549820 . PMID 7613283. 6 Şubat 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi21 Şubat 2013. KB1 bakım: Birden fazla ad: yazar listesi (link)
Seng SW, Yeong CT, Loh SF, Sadhana N, Loh SK (Mart 2005). "In-vitro fertilisation in women aged 40 years and above" (PDF). Singapore Med J. 46 (3). ss. 132-6. PMID 15735878. 22 Ocak 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi21 Şubat 2013. KB1 bakım: Birden fazla ad: yazar listesi (link)
Artificial Intelligence in IVF: A need Current Applications and Future Directions. (2011). Reproductive Taylor & francis Online. Retrieved May 19, 2024, from
Dış bağlantılar
UK IVF clinics and statistics (HFEA)
US information, statistics, and lists on assisted reproductive technology (CDC)
Test Tube Babies18 Şubat 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. on PBS
BBC profile of Louise Brown (July, 2003)6 Eylül 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
IVF Treatment 30 Kasım 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Dünya Tarihine Etkileri
Bu olayın etkileri uzun yıllar boyunca hissedilmiş ve birçok ülkenin siyasi, ekonomik ve toplumsal yapısını etkilemiştir.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu olay neden önemlidir?
Çünkü dönemin güç dengelerini etkileyen ve tarihsel süreci değiştiren sonuçlar doğurmuştur.
Günümüze etkisi var mı?
Evet, tarihçiler ve araştırmacılar tarafından günümüzde de incelenen önemli gelişmeler arasında yer almaktadır.
Sonuç
Tarihte Bugün: Tüp_bebek, insanlık tarihinin dönüm noktalarından biri olarak kabul edilir ve tarih araştırmalarında önemli bir yere sahiptir.
Kaynak: Wikipedia yapay zeka teknolojileri ile desteklenen Mifrm Blogger Forum, her gün özgün ve kaliteli tarih içerikleri oluşturur. Sistem, önemli olayları analiz ederek SEO uyumlu, okunabilir ve profesyonel makaleleri otomatik olarak hazırlar.
Yanıtlar (0)
Cevap Yaz